Etiket: felsefe
us | 2025 | 2/9 | bilgesavaşçı
6 dakikalık bir metin-👈önceki bölümü oku bir zamanlar, bir ülkede, ailesi ile bir mağarada yaşayan talip isimli bir delikanlı vardı. talip ablası, ağabeyi, annesi ve babası ile yaşardı. gündüz agoraya inerler, çalışıp dönerlerdi. ailesindeki her fert kendi yetenekleri doğrultusunda bir şeyler yapardı. çocuk bakımı, hamallık, örgü ve tamirat gibi şeyler……
us | 2025 | 1/9 | mukaddime
11 dakikalık bir metin-ilk baskısı 2020 yılında yapılmış olan us kitabımın 2025’te elden geçirilmiş formunu bölüm bölüm, e-kitap olarak bu sitede yayımlama kararı aldım. dokuz gün, dokuz bölüm halinde yayımlanacak ve tamamlanmış olacak. iyi okumalar… şükran sevgili editörüm esra gamze demir ve kadim eleştirmenim erman tatlıcı’ya us’un doğuşuna verdikleri emek…
insanın kavram düzeyleri: duyular, hayal ve zeka
7 dakikalık bir metin-bazı yazılarım diğerlerinden daha önemli, en azından bütünleyici. ben de bu bütünlüğü, hayatı toplu kavrayışı bu yazıdaki argümanlarım ile sağlayabileceğimi sanıyorum. insan için üç kavrayış düzeyinden bahsedebiliriz. bunların en aşağıda bulunanı ki ilk tanıdığımız budur, duyular düzeyi. ağzın alıştığı sayı ile beş duyumuz var ve durmadan veri…
mazi ve istikbal
1 dakikalık bir metin-şimdiki zamanı imleyen kimileri aslolanın şimdi olduğunu, geçmişin ölü, geleceğin hayal olduğunu söyler. şimdiyi imlemek iyidir hoştur da böyle olursak hayvanlardan hiçbir farkımız kalmaz. sözgelimi bir inek de geçmiş için hayıflanmaz ve gelecek hayali kurmaz. sadece önündeki ota bakar. kimisi de geçmişin şimdiyi belirleyen yanlarıyla geçmiş+şimdi gibi…
kıskançlık, eşitlik, adalet, intikam
3 dakikalık bir metin-onda var bende yok. ondaki bende de olsun ya da ondaki bende olsun. ne farkı var? çok… bir bağlaç çok şeyi değiştirdi. onda olmasın işte, anlatabildim mi? bende olsun, onda olmasın. bu duygunun hayvanlarda da gözlemlendiği biliniyor. insanda bir kural olarak var ama yumuşak cinsleriyle. en iyimiz,…
demokrasi eleştirim
3 dakikalık bir metin-demokrasi doğası itibariyle ortalamanın yönetmesi ve böylece çoğunluğun itiraz hakkını en aza indirmek için -şimdilik- uydurulmuş bir sistem. iki bin beş yüz yıl önce platon yerden yere vurmuştur kendisini; okuyun. bir grup arkadaş akşam ne yapacağına karar verirken demokrasiyi kullanmaz mesela. herkes kapalı odalarda bir fikre mühür…
acı çekmek özgürlükse, özgürüz ikimiz de
5 dakikalık bir metin-acıyor, o halde hürüm bu seneki en mühim buluşum bu oldu. konuyu nasıl toparlayacağımı bilemiyorum, deneyeceğim. malumunuz şöyle bir anlatı var; yüzyıllar boyunca bilinçdışı denen şeyden habersizdik bir iki fısıltıyı saymazsak. sonra freud çıktı, bilincin, dedi, altı var, dışı var. şaştık kaldık ve itiraz ettik. sonra alıştık,…
uygarlık bir yabancılaşma cinsidir
2 dakikalık bir metin-geçenlerde kanlı, parçalanmış ceset görüntülerine denk geldim ve iğrendim. sonra bu iğrenmenin gerçek sebebini düşünmeye koyuldum. birçok kişi empati der ama bence yanlış çünkü ölmüş ile empati yapılmaz. orada acı çeken birisi olsaydı “empati” diyebilirdik ama biz acı çekenle acı çekiyor değiliz, iğreniyoruz. yani et, kan, vücut…
yaşamak boğuntusu
2 dakikalık bir metin-şu devrilmiş çınara bak; sıcağa, soğuğa, böceklere ve ağaçkakanlara dayandı tam bin yıl da insana dayanamadı. akrep gibi ininde korku ve kızıl şehvet ile boğulurken bütün bir çağım, doğruldum ve hastalığımı çağıma bulaştırdım. şüphe et! hayat ve ölüm bundan daha güzel olabilir ve hayat da ölüm kadar…
yabancılaşma yaklaşıyor
3 dakikalık bir metin-ı. yabancılaşma: özneye düşen ilk gölge insan, kendilik denen karanlık bir organla doğar. ne zihindir bu, ne beden. zihnin ışığından ürker, bedenin sıcaklığından sıkılır. adı yoktur ilkin, yönü yoktur. ama bir an gelir—bazen bir lise sırasında, bazen boş bir odada, bazen bir sigara dumanında—ve bu karanlık organ…